نمایش گوروکا

گردهمایی قبیله‌ها

«سینگ‌سینگ» گردهمایی قبیله‌ها یا روستاها در پاپوآ گینهٔ نو است که مردم در آن فرهنگ، رقص و موسیقی خاص خود را نشان می‌دهند و سنت‌هایشان را به اشتراک می‌گذارند و برای آن خود را رنگ‌آمیزی و آراسته می‌کنند. نمایش گوروکا، با نام رسمی نمایشگاه کشاورزی ارتفاعات شرقی، مشهورترین آن‌هاست. این نمایش در ۱۹۵۶ به ابتکار «کیاپ»های استرالیایی آغاز شد؛ در نخستین دوره حدود ۱۰ هزار نفر از مردم محلی و بازدیدکنندگانی از سراسر پاپوآ گینهٔ نو و استرالیا حضور داشتند. امروز حدود صد قبیله به گوروکا می‌آیند تا موسیقی، رقص و فرهنگ خود را نشان دهند. اکنون نمایش‌های مشابهی در مونت هاگن و شهرهای دیگر برگزار می‌شود، اما نمایش گوروکا همچنان بزرگ‌ترین رویداد فرهنگی کشور است؛ شصتمین دوره در ۲۰۱۶ بیش از ۱۲۰ گروه و هزاران گردشگر خارجی را گرد آورد.

مردان گِلی

مشهورترین اجراکنندگان این نمایش، مردان گِلی آسارو، شکل امروزی خود را همین‌جا یافتند. آنان «هولوسا»های درهٔ آسارو در نزدیکی گوروکا هستند که نقاب‌هایی از گِل رُس به چهره می‌زنند و بدنشان را سفید می‌کنند. بنا بر پژوهش مردم‌شناس، تون اوتو، این رسم از روستای کومونیوه آمده است؛ جایی که در اواخر قرن نوزدهم مردی به نام بوکیرو پوته قابی را که روی سر قرار می‌گرفت با گِل پوشاند تا چهره‌اش را پنهان کند. نوه‌اش، رویپو اوکوروهو، آن را برای نمایش ۱۹۵۷ زنده کرد؛ نقاب‌ها به آثار هنری پرکارتری بدل شدند و بدن را هم برای هماهنگی با نقاب سفید کردند و ۲۰۰ مرد نقاب‌دار جایزهٔ نخست مسابقهٔ زیورهای قبیله‌ای را بردند. قبیله‌ای دیگر آنان را «هولوسا» یعنی «شبح» نامید و رقصی برایشان ساخته شد که در آن حرکات اجراکنندگان گویی با استخوان‌های شکسته است و مگس‌هایی را که به گوشت در حال پوسیدن جذب شده‌اند می‌رانند. افسانه‌های فراوانی دربارهٔ خاستگاهشان هست ــ به گفتهٔ یک مردم‌شناس، به شمار منابع، روایت وجود دارد.

نقاب‌ها از گِل رود آسارو ساخته می‌شوند که می‌گویند هنگام خشک شدن ترک برنمی‌دارد، و با دندان خوک و صدف آراسته می‌شوند؛ اجراکنندگان انگشت‌های بلند بامبویی هم به دست دارند. مردان گِلی نماد گوروکا و ارتفاعات و تصویری آشنا از پاپوآ گینهٔ نو در سراسر جهان شده‌اند.