جشن فانوس

نخستین ماه تمام

جشن فانوس یا «یوان‌شیائو جیه» در روز پانزدهم ماه نخست، نخستین شب ماه تمام سال، است و پایان جشن‌های سال نو را نشان می‌دهد. این جشن در دوران هان غربی نیز جشنی مهم بود. روایت‌های فراوانی دربارهٔ پیدایش آن هست؛ یکی می‌گوید امپراتور مینگ، که هوادار آیین بودایی بود، دید راهبان در این شب در معبدها فانوس روشن می‌کنند و فرمان داد همهٔ خانه‌ها، معبدها و کاخ نیز چنین کنند.

خانواده‌ها با فانوس در خیابان‌ها می‌گردند و روی فانوس‌ها معما می‌نویسند تا دیگران پاسخش را بیابند؛ رسمی به نام «تسای‌دِنگ‌می». در این روز «تانگ‌یوان»، گلوله‌های شیرین برنجی در آب، خورده می‌شود.

دو نمایشگاه نامدار فانوس

نمایشگاه فانوس چین‌هوای که «نمایشگاه فانوس جین‌لینگ» هم نام دارد، هر سال میان جشن بهار و جشن فانوس در معبد کنفوسیوس نانجینگ برپا می‌شود و در شب پانزدهم به اوج می‌رسد. پیشینهٔ آن به دوران وو شرقی می‌رسد. در دوران مینگ، که نانجینگ پایتخت بود، امپراتور هونگ‌وو شب‌های فانوس را به ده شب رساند که طولانی‌ترین جشن فانوس در تاریخ چین است. مَثَلی در نانجینگ می‌گوید اگر فانوس‌های معبد کنفوسیوس را نبینی، سال نو را جشن نگرفته‌ای. این نمایشگاه در ۲۰۰۶ در فهرست میراث ناملموس ملی چین ثبت شد.

در زیگونگ سیچوان هم هر سال از جشن بهار تا جشن فانوس نمایشگاه بزرگی در پارک فانوس شهر برپا می‌شود. رسم روشن کردن فانوس در سال نو در آنجا به دوران تانگ و سونگ برمی‌گردد. نخستین نمایشگاه فانوس دوران جمهوری خلق را شهر زیگونگ در ۱۹۶۴ برگزار کرد. از آن پس فانوس‌ها از بامبو، چوب و ابریشم به مجموعه‌های بزرگ با اسکلت فولادی بدل شدند. چون در زیگونگ فسیل‌های فراوانی از دایناسورها یافت شده، این رویداد اکنون «جشنوارهٔ بین‌المللی فانوس دایناسور زیگونگ» نام دارد.