هفت میوه

هفت میوه، یک کاسه

هفت میوه یعنی هفت میوه. وصفش این است: سالادی از هفت میوهٔ خشکِ گوناگون که در شیرهٔ خودشان سرو می‌شود — و شیره افزوده نمی‌شود، همان است که میوه به آبی که در آن خیس می‌خورد می‌دهد.

آن هفت‌تا کشمش است، سنجد — میوهٔ خشکِ درختِ سنجد — پسته، فندق، آلوی خشک، گردو، و بادام؛ بعضی خانه‌ها برای آخری به‌جای بادام آلو می‌گذارند. می‌شویندشان و چند روز در آب می‌مانند، و آنچه بیرون می‌آید باد کرده و نرم و شیرین است، در مایعی به رنگِ کهرباىِ روشن که مزهٔ هر هفت‌تا را با هم دارد.

برای نوروز روی سفره می‌گذارندش و با قاشق می‌خورند. آنجا که خانه‌ای ایرانی هفت‌سین می‌چیند، یعنی هفت چیز که نامِ فارسی‌شان با حرفِ سین آغاز می‌شود، خانه‌ای افغان هفت میوه درست می‌کند: نه هفت چیزِ چیده‌شده برای تماشا، که هفت میوه در یک کاسه برای خوردن.

کنارِ آن دیگ

خوراکِ دیگرِ سالِ نوِ افغانستان سمنک است، همان خمیرِ شیرینِ گندمِ جوانه‌زده که شبِ نوروز یا چند روز پیش‌تر پخته می‌شود. تمامِ شب طول می‌کشد: زنانِ خانه جمع می‌شوند، از سرِ شب تا روشناییِ روز می‌پزند، و ترانه‌ای می‌خوانند که مالِ همین پختن است. هفت میوه نه آتش می‌خواهد نه پاسداری — فقط می‌خواهد به‌موقع شروع شود.

امروز چه بهایی دارد

نوروز پس از ۲۰۲۱ از فهرستِ تعطیلاتِ رسمی برداشته شد، و آنچه از آن مانده بیشتر خصوصی است. ساکنانِ کابل در ۲۰۲۵ به خبرنگاران گفتند که خوراک‌های سنتیِ نوروز برای خانواده‌هایی که همین حالا هم در تنگنایند از دسترس بیرون رفته است. یک کاسه هفت میوهٔ خشک چیزِ ساده‌ای است، و در عینِ حال هفت خریدِ جداگانه در بازار است.